Form 141: प्रॉपर्टी आणि ₹50,000 पेक्षा जास्त भाड्यावरील TDS आता एकाच फॉर्ममध्ये, 26QB आणि 26QC ऐवजी
Form 26QB, 26QC, 26QD आणि 26QE ऐवजी आता Form 141. तो कोणी भरायचा, TDS दर, 30 दिवसांची मुदत आणि 1 ऑक्टोबर 2026 पासून NRI प्रॉपर्टीसाठी नवे शेड्यूल.
तुम्ही फ्लॅट घेत असाल, जास्त भाडे देत असाल किंवा क्रिप्टो विकत असाल, तर तुम्हाला भरायचा TDS फॉर्म बदलला आहे. नव्या Income-tax Act, 2025 खाली एकाच Form 141 ने Form 26QB, 26QC, 26QD आणि 26QE ची जागा घेतली आहे. आयकर विभागाने 16 ऑक्टोबर 2026 रोजी करदात्यांना याची आठवण करून दिली, आणि 1 ऑक्टोबर 2026 पासून हा फॉर्म NRI कडून प्रॉपर्टी घेण्याचे प्रकरणही कव्हर करतो.
Form 141 कोणत्या फॉर्मची जागा घेतो
Form 141 हे चलन-कम-स्टेटमेंट आहे. तुम्ही कापलेला कर दाखवता आणि त्याच टप्प्यात तो भरता. यात प्रत्येक प्रकारच्या देयकासाठी एक भाग आहे, त्याला शेड्यूल म्हणतात:
- Schedule A: भाडे. आधी हा Form 26QC होता.
- Schedule B: प्रॉपर्टी खरेदी. आधी हा Form 26QB होता.
- Schedule C: कॉन्ट्रॅक्टर किंवा प्रोफेशनलला देयके, टॅक्स ऑडिटमध्ये न येणाऱ्या व्यक्ती आणि HUF कडून. आधी हा Form 26QD होता.
- Schedule D: क्रिप्टो आणि इतर व्हर्च्युअल डिजिटल ॲसेटचे हस्तांतरण. आधी हा Form 26QE होता.
- Schedule E: नॉन-रेसिडेंटकडून प्रॉपर्टी खरेदी. हा 1 ऑक्टोबर 2026 पासून नवा आहे.
हा फॉर्म 1 एप्रिल 2026 रोजी सुरू झालेल्या टॅक्स इयर 2026-27 मधील व्यवहारांना लागू आहे. त्याआधी तुम्ही प्रॉपर्टी घेतली किंवा भाडे दिले असेल, तर त्या देयकांना जुने फॉर्मच लागू आहेत.
TDS कोणी कापायचा आणि फॉर्म कोणी भरायचा
- तुम्ही ₹50 लाख किंवा त्याहून जास्त किमतीची प्रॉपर्टी घेता. किंमत किंवा स्टॅम्प ड्युटी मूल्य, यापैकी जे जास्त असेल त्याचे 1% कापायचे. शेतजमीन यात येत नाही. दोन किंवा जास्त खरेदीदार असतील तर प्रत्येकजण आपल्या वाट्यासाठी वेगळा फॉर्म भरतो.
- तुम्ही एखाद्या महिन्यासाठी किंवा महिन्याच्या काही भागासाठी ₹50,000 पेक्षा जास्त भाडे देता, आणि तुम्ही टॅक्स ऑडिटमध्ये न येणारी व्यक्ती किंवा HUF आहात. तुम्ही 2% कापता. कर एकदाच कापला जातो, टॅक्स इयरच्या शेवटच्या महिन्याच्या किंवा भाडेकराराच्या शेवटच्या महिन्याच्या भाड्यावर, जे आधी येईल ते.
- तुम्ही एखाद्या कॉन्ट्रॅक्टर किंवा प्रोफेशनलला वर्षात ₹50 लाखांपेक्षा जास्त देता, आणि तुम्ही टॅक्स ऑडिटमध्ये न येणारी व्यक्ती किंवा HUF आहात. पगारदारांसाठी हे क्वचित असते, पण घर बांधण्याच्या मोठ्या कॉन्ट्रॅक्टला लागू होऊ शकते.
- तुम्ही क्रिप्टो किंवा दुसरे व्हर्च्युअल डिजिटल ॲसेट अशा व्यवहारात घेता जिथे कर तुम्हालाच कापायचा आहे.
फॉर्म कसा भरायचा
- आयकर ई-फायलिंग पोर्टलवर तुमच्या स्वतःच्या PAN ने लॉग इन करा. TAN लागत नाही.
- Form 141 उघडा, तुम्हाला लागू असलेले एक शेड्यूल निवडा, आणि प्रॉपर्टी, विक्रेत्याचा किंवा घरमालकाचा PAN आणि रक्कम भरा.
- त्याच फायलिंगमध्ये TDS ऑनलाइन भरा. तुम्हाला चलन क्रमांक (CIN) आणि ॲक्नॉलेजमेंट क्रमांक मिळतो.
- TRACES साइटवरून Form 132 मधील TDS प्रमाणपत्र डाउनलोड करून विक्रेत्याला किंवा घरमालकाला द्या.
प्रत्येक Form 141 एका प्रकारच्या देयकासाठी आणि एका महिन्यासाठी असतो. एकाच महिन्यातील एकाच प्रकारची देयके एका फॉर्ममध्ये येऊ शकतात.
मुदत
ज्या महिन्यात तुम्ही कर कापला, त्या महिन्याच्या शेवटापासून 30 दिवसांत फॉर्म भरा आणि कर भरा. तुम्ही विक्रेत्याला 10 ऑक्टोबर 2026 रोजी पैसे दिले, तर मुदत 30 नोव्हेंबर 2026 आहे. उशिरा फॉर्म भरल्यास नव्या Act च्या कलम 427 खाली लेट फी लागते, आणि उशिरा कर भरल्यास व्याज लागते. टॅक्स इयर संपल्यापासून दोन वर्षांत करेक्शन स्टेटमेंटने चूक दुरुस्त करता येते.
विक्रेत्याचा किंवा घरमालकाचा PAN नीट तपासा. PAN चुकीचा असेल तर कर त्यांच्या टॅक्स स्टेटमेंटमध्ये (Form 26AS) दिसणार नाही, आणि TDS चा जास्त दर लागू शकतो.
1 ऑक्टोबर 2026 पासून नवे: NRI कडून खरेदी
विक्रेता नॉन-रेसिडेंट असेल तर TDS वेगळ्या पद्धतीने लागतो आणि सहसा जास्त असतो, कारण तो विक्रेत्याच्या कॅपिटल गेनवर काढला जातो. 30 सप्टेंबर 2026 पर्यंत हे प्रकरण Form 141 मध्ये नव्हते. 22 सप्टेंबर 2026 रोजी अधिसूचित झालेल्या नियम बदलाने, खरेदीदार रेसिडेंट व्यक्ती किंवा HUF असेल तेव्हा, 1 ऑक्टोबर 2026 पासून यासाठी Schedule E जोडले. यात विक्रेत्याचा परदेशातील पत्ता, त्याचा टॅक्स रेसिडेन्सी सर्टिफिकेट क्रमांक आणि गेन दीर्घ मुदतीचा आहे की अल्प मुदतीचा हे विचारले जाते.
NRI विक्रेत्यांसाठी दर त्यांच्या गेनवर अवलंबून असतो, म्हणून पैसे देण्याआधी विक्रेत्याकडे कमी TDS चे प्रमाणपत्र असेल तर ते मागा, किंवा कर तज्ज्ञाची मदत घ्या.
छोटी उत्तरे
- माझा कर वाढेल का? नाही. Form 141 कागदपत्रांचे काम बदलतो, कराचे दर नाही.
- माझा व्यवसाय टॅक्स ऑडिटमध्ये येतो. भाड्यासाठी Form 141 वापरायचा का? नाही. Schedule A फक्त टॅक्स ऑडिटमध्ये न येणाऱ्या व्यक्ती आणि HUF साठी आहे. इतरजण भाड्यावरील TDS त्यांच्या नेहमीच्या TDS रिटर्नमध्ये दाखवतात.
- विक्रेता TDS क्लेम करू शकतो का? हो. तुम्ही फॉर्म बरोबर भरला की तो त्यांच्या टॅक्स स्टेटमेंटमध्ये दिसतो आणि त्यांच्या करात धरला जातो.
स्रोत: आयकर विभाग: Form 141 FAQs, आयकर विभाग: Form 141 भरण्याची मार्गदर्शिका, Income-tax Act, 2025: कलम 393 (TDS दर आणि मर्यादा), CBDT Notification 121/2026: Income-tax (Fifth Amendment) Rules, 2026, Mint: Income Tax New TDS Form 141 (18 ऑक्टोबर 2026)
नियम, दर आणि मर्यादा बदलतात. येथील आकड्यावर अवलंबून राहण्यापूर्वी वर दिलेला अधिकृत स्रोत तपासा. लेखांमध्ये लेखकाच्या कोणत्याही रेफरल किंवा ॲफिलिएट लिंक कधीही नसतात.
हा लेख इंग्रजीतून अनुवादित केला आहे. काही चुकीचे वाटल्यास hello@saifu.in वर ईमेल करा.